Dertig jaar ervaring, en toch een masterclass die meer losmaakte dan verwacht | Interview met Arjen Jaarsma
Al dertig jaar is Arjen Jaarsma (63) toezichthouder, momenteel commissaris bij Woningstichting Naarden, en in die tijd heeft hij tal van opleidingen gevolgd. Een concrete aanleiding om zich aan te melden voor de masterclass ‘Inspiratie en herbronnen van uw rol als toezichthouder’ had hij niet, hij was vooral nieuwsgierig naar iets anders dan de gebruikelijke opleidingen. “Dit leek me iets anders dan de gebruikelijke trainingen die ik volgde,” vertelt hij. Die verwachting kwam uit, al niet zonder een korte aarzeling vooraf.
Een kleine groep en een verhaal dat blijft hangen
Met een kleine groep deelnemers en een programma dat uitnodigt tot persoonlijke openheid, twijfelde hij aanvankelijk of dit wel zou gaan werken. “Ik ben best van het nuchtere, zakelijke soort,” zegt hij. “Ik heb wel eens een opleiding gevolgd met een kleine groep waarin mensen elkaar niks te vertellen hadden. Dan is het best taai om door te komen.” Bij deze masterclass ging het anders: de docenten kregen de groep snel op een persoonlijk niveau. De eerste twee dagen vormen een aaneengesloten geheel onder leiding van kerndocent Theo Schraven, die start met een kennismaking rond waardengedreven toezicht. Vooral de persoonlijke bijdrage van schrijver Kader Abdolah op de eerste dag maakte indruk. In combinatie met de theorie en de praktijkcasuïstiek die de andere deelnemers zelf inbrachten, noemt Jaarsma het een bijzondere eerste dag. “Hoe je vanuit je eigen kracht dingen kunt bereiken, los van je omgeving,” vat hij samen. “Dat maakte veel indruk.”
Ook de tweede dag, met Maria van Mierlo, zette aan het denken. Zij benadert vraagstukken vanuit de benedictijnse traditie, met oefeningen die niet alleen om de toezichthoudende rol draaien. “Het maakt eigenlijk niet uit vanuit welk perspectief je de oefeningen doet, als toezichthouder of vanuit een directieteam bijvoorbeeld,” zegt hij. “Het is even leuk en even goed.” De rustgevende locatie ZIN in Vught droeg daar volgens hem aan bij: de sfeer en aandacht op de locatie sloten goed aan bij de openheid die het programma vraagt.
Meer dan alleen een rol als toezichthouder
Wat Jaarsma vooral verraste, was hoe breed toepasbaar de inzichten bleken. De oefeningen en theorie waren niet alleen bruikbaar voor zijn toezichthoudende rol, maar raakten ook aan zijn dagelijkse management- en bestuurstaken. “Ik vond dat heel positief,” zegt hij. “Je zit vaak bij die theoretische opleidingen, met waarderingssystematieken of andere zware onderwerpen. Ik vond dit prettig los, in die zin.” Voor zijn eigen toezichtpraktijk neemt hij vooral mee dat hij bewuster is geworden van zijn drijfveren, en van wat hij als toezichthouder wil laten doorklinken in het samenspel met de bestuurder.
Na de eerste twee dagen volgt een langere tussenperiode, zodat de opgedane inzichten ook echt hun weg kunnen vinden naar de dagelijkse praktijk. Pas daarna komt de groep terug voor een voortgangsdag, waarin wordt teruggeblikt op wat de nieuwe inzichten hebben opgeleverd. Voor Jaarsma valt die tussenperiode samen met een zelfevaluatie met zijn eigen Raad van Commissarissen, die dit najaar op de agenda staat.
“Ik ben zeker aan het nadenken over hoe je op een andere manier naar je eigen functioneren als raad, en als individu daarin, kunt kijken,” zegt hij. “Ik ben normaal niet zo snel positief, ik ben best kritisch. Maar ik vond het echt bijzonder.”
Zelf toe aan een moment van herbronning?
Het verhaal van Arjen Jaarsma laat zien dat er ook na dertig jaar ervaring als toezichthouder nog volop ruimte is om stil te staan bij uw eigen drijfveren, waarden en morele kompas. De masterclass ‘Inspiratie en herbronnen van uw rol als toezichthouder’ biedt u die ruimte, verdeeld over twee aaneengesloten dagen en een voortgangsdag enkele maanden later, op de rustgevende locatie ZIN in Vught.
Benieuwd of deze masterclass ook voor u het juiste moment van reflectie biedt?
